Prawo energetyczne, Studia

[ Pobierz całość w formacie PDF ]
Ustawa
z dnia 10 kwietnia 1997 r.
Prawo energetyczne
(Dz. U. z 2003 r. Nr 153, poz. 1504, Nr 203, poz. 1966, z 2004 r. Nr 29, poz. 257, Nr 34, poz. 293)
Rozdział 1
Przepisy ogólne
Art. 1. 1.
Ustawa określa zasady kształtowania polityki energetycznej państwa, zasady i warunki zaopatrzenia
i użytkowania paliw i energii, w tym ciepła, oraz działalności przedsiębiorstw energetycznych, a także określa
organy właściwe w sprawach gospodarki paliwami i energią.
2.
Celem ustawy jest tworzenie warunków do zrównoważonego rozwoju kraju, zapewnienia bezpieczeństwa
energetycznego, oszczędnego i racjonalnego użytkowania paliw i energii, rozwoju konkurencji,
przeciwdziałania negatywnym skutkom naturalnych monopoli, uwzględniania wymogów ochrony środowiska,
zobowiązań wynikających z umów międzynarodowych oraz ochrony interesów odbiorców i minimalizacji
kosztów.
3.
Przepisów ustawy nie stosuje się do:
1) wydobywania paliw ze złóż oraz ich magazynowania w zakresie uregulowanym ustawą z dnia 4 lutego 1994
r. - Prawo geologiczne i górnicze (Dz. U. Nr 27, poz. 96, z 1996 r. Nr 106, poz. 496, z 1997 r. Nr 88, poz. 554,
Nr 111, poz. 726 i Nr 133, poz. 885, z 1998 r. Nr 106, poz. 668, z 2000 r. Nr 109, poz. 1157 i Nr 120, poz.
1268, z 2001 r. Nr 110, poz. 1190, Nr 115, poz. 1229 i Nr 154, poz. 1800 oraz z 2002 r. Nr 113, poz. 984, Nr
117, poz. 1007, Nr 153, poz. 1271, Nr 166, poz. 1360 i Nr 240, poz. 2055);
2) wykorzystywania energii atomowej w zakresie uregulowanym ustawą z dnia 10 kwietnia 1986 r. - Prawo
atomowe (Dz. U. Nr 12, poz. 70, z 1987 r. Nr 33, poz. 180, z 1991 r. Nr 8, poz. 28, z 1994 r. Nr 90, poz. 418, z
1995 r. Nr 104, poz. 515 oraz z 1996 r. Nr 24, poz. 110 i Nr 106, poz. 496).
Art. 2.
(Skreślony).
Art. 3.
Użyte w ustawie określenia oznaczają:
1) energia - energię przetworzoną w dowolnej postaci;
2) ciepło - energię cieplną w wodzie gorącej, parze lub w innych nośnikach;
3) paliwa - paliwa stałe, ciekłe i gazowe będące nośnikami energii chemicznej;
4) przesyłanie - transport paliw lub energii za pomocą sieci;
5) dystrybucja - rozdział i dostarczanie do odbiorców paliw lub energii za pomocą sieci;
6) obrót - działalność gospodarczą polegającą na handlu hurtowym albo detalicznym paliwami lub energią;
7) procesy energetyczne - techniczne procesy w zakresie wytwarzania, przetwarzania, przesyłania,
magazynowania, dystrybucji oraz użytkowania paliw lub energii;
8) zaopatrzenie w ciepło, energię elektryczną, paliwa gazowe - procesy związane z dostarczaniem ciepła,
energii elektrycznej, paliw gazowych do odbiorców;
9) urządzenia - urządzenia techniczne stosowane w procesach energetycznych;
10) instalacje - urządzenia z układami połączeń między nimi;
11) sieci - instalacje połączone i współpracujące ze sobą, służące do przesyłania i dystrybucji paliw lub
energii, należące do przedsiębiorstw energetycznych;
12) przedsiębiorstwo energetyczne - podmiot prowadzący działalność gospodarczą w zakresie wytwarzania,
przetwarzania, magazynowania, przesyłania, dystrybucji paliw albo energii lub obrotu nimi;
13) odbiorca - każdego, kto otrzymuje lub pobiera paliwa lub energię na podstawie umowy z
przedsiębiorstwem energetycznym;
14) gmina - gminy oraz związki i porozumienia międzygminne w zakresie uregulowanym ustawą z dnia 8
marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz. U. z 2001 r. Nr 142, poz. 1591, z 2002 r. Nr 23, poz. 220, Nr 62,
poz. 558, Nr 113, poz. 984, Nr 153, poz. 1271 i Nr 214, poz. 1806 oraz z 2003 r. Nr 80, poz. 717);
15) regulacja - stosowanie określonych ustawą środków prawnych, włącznie z koncesjonowaniem, służących
do zapewnienia bezpieczeństwa energetycznego, prawidłowej gospodarki paliwami i energią oraz ochrony
interesów odbiorców;
16) bezpieczeństwo energetyczne - stan gospodarki umożliwiający pokrycie bieżącego i perspektywicznego
zapotrzebowania odbiorców na paliwa i energię w sposób technicznie i ekonomicznie uzasadniony, przy
zachowaniu wymagań ochrony środowiska;
17) taryfa - zbiór cen i stawek opłat oraz warunków ich stosowania, opracowany przez przedsiębiorstwo
energetyczne i wprowadzany jako obowiązujący dla określonych w nim odbiorców w trybie określonym
ustawą;
18) nielegalne pobieranie paliw lub energii - pobieranie paliw lub energii bez zawarcia umowy z
przedsiębiorstwem lub niezgodnie z umową;
19) ruch sieciowy - sterowanie pracą sieci;
20) odnawialne źródło energii - źródło wykorzystujące w procesie przetwarzania energię wiatru,
promieniowania słonecznego, geotermalną, fal, prądów i pływów morskich, spadku rzek oraz energię
pozyskiwaną z biomasy, biogazu wysypiskowego, a także biogazu powstałego w procesach odprowadzania
lub oczyszczania ścieków albo rozkładu składowanych szczątek roślinnych i zwierzęcych;
21) koszty uzasadnione - koszty niezbędne do wykonania zobowiązań powstałych w związku z prowadzoną
przez przedsiębiorstwo energetyczne działalnością w zakresie wytwarzania, przetwarzania, magazynowania,
przesyłania i dystrybucji, obrotu paliwami lub energią oraz przyjmowane przez przedsiębiorstwo energetyczne
do kalkulacji cen i stawek opłat ustalanych w taryfie w sposób ekonomicznie uzasadniony, z zachowaniem
należytej staranności zmierzającej do ochrony interesów odbiorców; koszty uzasadnione nie są kosztami
uzyskania przychodów w rozumieniu przepisów podatkowych;
22) finansowanie oświetlenia - finansowanie kosztów energii elektrycznej pobranej przez punkty świetlne oraz
koszty ich budowy i utrzymania;
23) system gazowy albo elektroenergetyczny - sieci gazowe albo sieci elektroenergetyczne oraz przyłączone
do nich urządzenia i instalacje, współpracujące z siecią;
24) operator systemu przesyłowego gazowego albo elektroenergetycznego - przedsiębiorstwo energetyczne
posiadające koncesję na przesyłanie lub przesyłanie i dystrybucję paliw gazowych albo energii elektrycznej,
odpowiedzialne za ruch sieciowy sieci przesyłowej na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej;
25) operator systemu dystrybucyjnego gazowego albo elektroenergetycznego - przedsiębiorstwo
energetyczne posiadające koncesję na przesyłanie i dystrybucję paliw gazowych albo energii elektrycznej,
odpowiedzialne za ruch sieciowy sieci rozdzielczej na obszarze kraju określonym w koncesji;
26) sieć przesyłowa gazowa albo elektroenergetyczna - sieć gazową o ciśnieniu wyższym niż 0,5 MPa albo
sieć elektroenergetyczną o napięciu znamionowym wyższym niż 110 kV;
27) sieć rozdzielcza gazowa albo elektroenergetyczna - sieć gazową o ciśnieniu nie wyższym niż 0,5 MPa
albo sieć elektroenergetyczną o napięciu znamionowym nie wyższym niż 110 kV.
Art. 4. 1.
Przedsiębiorstwa energetyczne zajmujące się przesyłaniem i dystrybucją paliw lub energii do
odbiorców mają obowiązek utrzymywać zdolność urządzeń, instalacji i sieci do realizacji dostaw paliw lub
energii w sposób ciągły i niezawodny, przy zachowaniu obowiązujących wymagań jakościowych.
2.
Przedsiębiorstwa energetyczne zajmujące się przesyłaniem i dystrybucją paliw gazowych, energii
elektrycznej lub ciepła są obowiązane zapewniać wszystkim podmiotom, na zasadzie równoprawnego
traktowania, świadczenie usług przesyłowych polegających na przesyłaniu paliw lub energii od wybranego
przez te podmioty dostawcy paliw gazowych, energii elektrycznej lub ciepła, na zasadach i w zakresie
określonych w ustawie; świadczenie usług przesyłowych odbywa się na podstawie umowy o świadczenie
usług przesyłowych, zwanej dalej "umową przesyłową".
3.
Świadczenie usług, o których mowa w ust. 2, nie może obniżać niezawodności dostarczania oraz jakości
paliw lub energii poniżej poziomu określonego odrębnymi przepisami, a także nie może powodować
niekorzystnej zmiany cen oraz zakresu dostarczania paliw lub energii do innych podmiotów przyłączonych do
sieci.
Z dniem
uzyskania
przez Rzeczpospolitą Polską członkostwa w Unii Europejskiej w art. 4 dodaje się ust. 4 w
brzmieniu:
4.
Przepisu ust. 2 nie stosuje się do świadczenia usług przesyłowych polegających na przesyłaniu paliw
gazowych, energii elektrycznej lub ciepła z systemu innego państwa, jeżeli właściwe organy tego państwa nie
nałożyły obowiązku świadczenia usług przesyłowych na działające w tym państwie przedsiębiorstwa
energetyczne lub odbiorca, do którego paliwa gazowe, energia elektryczna lub ciepło mają być dostarczone,
nie jest odbiorcą uprawnionym do korzystania z usług przesyłowych w tym państwie.
Z dniem
uzyskania
przez Rzeczpospolitą Polską członkostwa w Unii Europejskiej w art. 4 dodaje się ust. 5 w
brzmieniu:
5.
Przepis ust. 2 stosuje się do świadczenia usług przesyłowych polegających na przesyłaniu paliw gazowych,
które są wydobywane, albo energii elektrycznej lub ciepła, które są wytwarzane na terytorium państw
członkowskich Unii Europejskiej.
6.
W przypadku gdy przedsiębiorstwo energetyczne zajmujące się przesyłaniem i dystrybucją paliw gazowych,
energii elektrycznej lub ciepła odmówi zawarcia umowy przesyłowej, jest obowiązane niezwłocznie pisemnie
powiadomić Prezesa Urzędu Regulacji Energetyki oraz zainteresowany podmiot, podając przyczynę odmowy.
Art. 4a. 1.
Prezes Urzędu Regulacji Energetyki, na wniosek przedsiębiorstwa energetycznego, które odmawia
zawarcia umowy przesyłowej, może, w drodze decyzji, czasowo wyłączyć lub ograniczyć nałożone na
przedsiębiorstwa energetyczne zajmujące się przesyłaniem i dystrybucją paliw gazowych obowiązki, o których
mowa w art. 4 ust. 2, jeżeli świadczenie usług przesyłowych może spowodować dla przedsiębiorstwa poważne
trudności finansowe związane z realizacją zobowiązań wynikających z uprzednio zawartych umów, na
podstawie których jest ono obowiązane do zapłaty za określoną w tych umowach ilość paliw gazowych,
niezależnie od ilości pobranych paliw gazowych.
2.
Prezes Urzędu Regulacji Energetyki, podejmując decyzję, o której mowa w ust. 1, bierze pod uwagę:
1) ogólną sytuację finansową przedsiębiorstwa energetycznego;
2) datę zawarcia umów i warunki, na jakich umowy zostały zawarte;
3) wpływ postanowień umów na sytuację finansową przedsiębiorstw energetycznych zajmujących się
przesyłaniem i dystrybucją paliw gazowych oraz odbiorców;
4) stopień rozwoju konkurencji na rynku paliw gazowych;
5) realizację przez przedsiębiorstwa energetyczne zajmujące się przesyłaniem i dystrybucją paliw gazowych
obowiązków wynikających z ustawy;
6) podjęte przez przedsiębiorstwa energetyczne zajmujące się przesyłaniem i dystrybucją paliw gazowych
działania mające na celu umożliwienie świadczenia usług przesyłowych, o których mowa w art. 4 ust. 2.
Z dniem
uzyskania
przez Rzeczpospolitą Polską członkostwa w Unii Europejskiej w art. 4a dodaje się ust. 3 w
brzmieniu:
3.
Prezes Urzędu Regulacji Energetyki, za pośrednictwem ministra właściwego do spraw gospodarki,
niezwłocznie powiadamia Komisję Europejską o podjętej decyzji, o której mowa w ust. 1.
Art. 4b. 1.
Minister właściwy do spraw gospodarki określi, w drodze rozporządzenia, harmonogram
uzyskiwania przez odbiorców prawa do korzystania z usług przesyłowych, o których mowa w art. 4 ust. 2,
biorąc pod uwagę następujące kryteria:
1) wielkość udokumentowanego rocznego zużycia lub zakupu paliw gazowych, energii elektrycznej lub ciepła
przez odbiorców;
2) przeznaczenie paliw lub energii;
3) charakterystykę obiektów budowlanych, do których paliwa gazowe, energia elektryczna lub ciepło mają być
dostarczone.
Z dniem
uzyskania
przez Rzeczpospolitą Polską członkostwa w Unii Europejskiej w art. 4b dodaje się ust. 2 w
brzmieniu:
2.
Minister właściwy do spraw gospodarki informuje Komisję Europejską o obowiązujących w danym roku
kalendarzowym kryteriach uzyskiwania przez odbiorców prawa do korzystania z usług, o których mowa w art.
4 ust. 2, oraz o przewidywanym udziale łącznego zużycia przez odbiorców paliw gazowych albo energii
elektrycznej w ogólnym zużyciu paliw gazowych albo energii elektrycznej na terytorium Rzeczypospolitej
Polskiej.
Rozdział 2
Dostarczanie paliw i energii
Art. 5. 1.
Dostarczanie paliw gazowych, energii elektrycznej lub ciepła odbywa się na podstawie umowy
sprzedaży lub umowy przesyłowej.
2.
Umowy, o których mowa w ust. 1, powinny uwzględniać zasady określone w ustawie i warunki ustalone w
koncesjach oraz zawierać co najmniej:
1) umowa sprzedaży - postanowienia dotyczące: ilości sprzedaży paliw gazowych, energii elektrycznej albo
ciepła w podziale na okresy umowne, sposobu ustalania cen i warunków wprowadzania ich zmian, sposobu
rozliczeń, odpowiedzialności stron za niedotrzymanie warunków umowy, okresu jej obowiązywania i warunków
rozwiązania;
2) umowa przesyłowa - postanowienia dotyczące: ilości przesyłanych paliw gazowych, energii elektrycznej
albo ciepła oraz miejsca ich dostarczania, standardów jakościowych, warunków zapewnienia niezawodności i
ciągłości dostarczania, sposobu ustalania stawek opłat i warunków wprowadzania ich zmian dla określonej w
taryfie grupy odbiorców, sposobu rozliczeń, odpowiedzialności stron za niedotrzymanie warunków umowy,
okresu jej obowiązywania i warunków rozwiązania.
3.
Przedsiębiorstwo energetyczne może zawierać z odbiorcą, któremu dostarcza paliwa gazowe, energię
elektryczną lub ciepło na podstawie cen i stawek opłat ustalonych w taryfie, o której mowa w art. 45, jedną
umowę zawierającą postanowienia umowy sprzedaży i umowy przesyłowej.
4.
Przedsiębiorstwa energetyczne zajmujące się przesyłaniem i dystrybucją paliw gazowych, energii
elektrycznej lub ciepła, w zakresie swojej działalności, mogą ustalać ogólne warunki umów sprzedaży lub
umów przesyłowych, w rozumieniu art. 384 § 1 Kodeksu cywilnego.
5.
Przedsiębiorstwa energetyczne mają obowiązek wydać, na wniosek zainteresowanego, oświadczenie, o
którym mowa w przepisach prawa budowlanego, o zapewnieniu dostaw energii, ciepła lub gazu oraz o
warunkach przyłączenia obiektu budowlanego do sieci cieplnych, gazowych lub elektroenergetycznych.
Art. 6. 1.
Upoważnieni przedstawiciele przedsiębiorstw energetycznych zajmujących się przesyłaniem i
dystrybucją paliw gazowych, energii elektrycznej lub ciepła wykonują kontrole układów pomiarowych,
dotrzymania zawartych umów i prawidłowości rozliczeń.
2.
Upoważnionym przedstawicielom, o których mowa w ust. 1, po okazaniu legitymacji i pisemnego
upoważnienia wydanego przez właściwy organ przedsiębiorstwa energetycznego zajmującego się
przesyłaniem i dystrybucją paliw gazowych, energii elektrycznej lub ciepła przysługuje prawo:
1) wstępu na teren nieruchomości lub do pomieszczeń, gdzie przeprowadzana jest kontrola, o ile odrębne
przepisy nie stanowią inaczej;
2) przeprowadzania w ramach kontroli niezbędnych przeglądów urządzeń będących własnością
przedsiębiorstwa energetycznego, a także prac związanych z ich eksploatacją lub naprawą oraz dokonywania
badań i pomiarów;
3) zbierania i zabezpieczania dowodów naruszania przez odbiorcę warunków używania układów pomiarowych
oraz warunków umowy zawartej z przedsiębiorstwem energetycznym.
3.
Przedsiębiorstwo energetyczne, o którym mowa w ust. 1, może wstrzymać dostarczanie paliw gazowych,
energii elektrycznej lub ciepła, jeśli w wyniku przeprowadzonej kontroli, o której mowa w ust. 2, stwierdzono,
że:
1) instalacja znajdująca się u odbiorcy stwarza bezpośrednie zagrożenie dla życia, zdrowia albo środowiska;
2) nastąpił nielegalny pobór paliw gazowych, energii elektrycznej lub ciepła.
3a. Przedsiębiorstwa energetyczne, o których mowa w ust. 1, mogą wstrzymać dostarczanie paliw gazowych,
energii elektrycznej lub ciepła w przypadku, gdy odbiorca zwleka z zapłatą za pobrane paliwo gazowe, energię
elektryczną lub ciepło albo świadczone usługi co najmniej miesiąc po upływie terminu płatności, pomimo
uprzedniego powiadomienia na piśmie o zamiarze wypowiedzenia umowy i wyznaczenia dodatkowego,
dwutygodniowego terminu do zapłaty zaległych i bieżących należności.
[ Pobierz całość w formacie PDF ]