Program instruktażu stanowiskowego sprzedawca, Materiały BHP

[ Pobierz całość w formacie PDF ]
OPINIE
Rozdział 2/4.I.5.
2/4.I.5. Szkolenie w dziedzinie BHP
Program instrukta¿u stanowiskowego
Stanowisko pracy:
sprzedawca w sklepie osiedlowym (do 300 m
2
)
Les³aw Zieliñski
2/4.I.5. Instrukta¿ stanowiskowy – sprzedawca w sklepie osiedlowym
Spis treœci
1. Podstawy opracowania programu .............. 1
2. Cel szkolenia............................... 2
3. Uczestnicy szkolenia......................... 2
4. Sposób organizacji szkolenia................... 3
5. Plan instrukta¿u stanowiskowego – sprzedawca . . . 3
6. Treœæ instrukta¿u............................ 4
6.1. Warunki œrodowiska pracy ............... 4
6.2. Zagro¿enia wystêpuj¹ce podczas wykonywania
prac ................................. 5
6.3. Sposoby ochrony przed zagro¿eniami....... 6
6.4. Pokaz przez instruktora sposobu wykonania
pracy ................................ 8
6.5. Próbne wykonania us³ugi przez pracownika
pod nadzorem instruktora................ 8
6.6. Samodzielne wykonanie us³ugi przez pracownika
pod nadzorem instruktora................ 9
6.7. Omówienie i ocena przebiegu wykonywania
us³ugi przez pracownika ................. 9
1. Podstawy opracowania programu
Przy opracowaniu programu szkolenia uwzglêdniono ustawê z 24.8.1991 r. o ochro-
nie przeciwpo¿arowej (tj. Dz.U. z 2002 r. Nr 147, poz. 1229, ze zm.) oraz nastêpuj¹ce
rozporz¹dzenia
reguluj¹ce bezpieczeñstwo i higienê pracy:
Ministra Gospodarki i Pracy z 27.07.2004 r. w sprawie szkolenia w dziedzinie
bhp (tj. Dz.U. Nr 180. poz. 1860, ze zm.),
Ministra Pracy i Polityki Socjalnej z 26.9.1997 r. w sprawie ogólnych przepisów
bhp (tj. Dz.U. z 2003 r., Nr 169, poz. 1650),
Ministra Spraw Wewnêtrznych i Administracji z 16.6.2003 r. w sprawie ochrony
przeciwpo¿arowej budynków, innych obiektów budowlanych i terenów (tj.
Dz.U. Nr 121, poz. 1138),
Ministra Pracy i Polityki Spo³ecznej z 14.3.2000 r. w sprawie bhp przy rêcznych
pracach transportowych (Dz.U. Nr 26, poz. 313, ze zm.),
Ministra Gospodarki z 21.12.2005 r. w sprawie zasadniczych wymagañ dla
œrodków ochrony indywidualnej (Dz.U. Nr 259, poz. 2173),
maj 2006
1
2. Szkolenia
Rozdzia³ 2/4.I.5.
maj 2006
OPINIE
2. Szkolenia
Rozdział 2/4.I.5.
Ministra Zdrowia z 26.4.2004 r. w sprawie wymagañ higieniczno-sanitarnych
w zak³adach produkuj¹cych lub wprowadzaj¹cych do obrotu œrodki spo¿yw-
cze (Dz.U. Nr 104, poz. 1096),
Rady Ministrów z 1.12.1990 r. w sprawie wykazu prac wzbronionych m³odocia-
nym i warunków ich zatrudniania przy niektórych z tych prac (Dz.U. Nr 200,
poz. 2047, ze zm.),
Rady Ministrów z 10.9.1996 r. w sprawie wykazu prac szczególnie uci¹¿liwych
lub szkodliwych dla zdrowia kobiet. (Dz.U. Nr 114, poz. 545, ze zm.),
Ministra Zdrowia z 19.12.2002 r. w sprawie wymagañ higieniczno-sanitarnych
zak³adów i wymagañ dotycz¹cych higieny w procesie produkcji i w obrocie ar-
tyku³ami oraz materia³ami i wyrobami przeznaczonymi do kontaktu z tymi ar-
tyku³ami (Dz.U. Nr 234, poz. 1979),
Ministra Zdrowia z 18.12.2002 r. w sprawie warunków sanitarnych i higienicz-
nych w obrocie œrodkami spo¿ywczymi sprzedawanymi luzem, ³atwo psu-
j¹cymi siê dietetycznymi œrodkami spo¿ywczymi, sypkimi i nie opakowanymi
œrodkami spo¿ywczymi oraz materia³ami i wyrobami przeznaczonymi do kon-
taktu z tymi œrodkami spo¿ywczymi (Dz.U. Nr 234, poz. 1976).
2. Cel szkolenia
Celem szkolenia jest uzyskanie przez pracownika:
informacji o czynnikach szkodliwych i niebezpiecznych œrodowiska pracy wy-
stêpuj¹cych w miejscu pracy sprzedawcy oraz o ryzyku zawodowym zwi¹za-
nym z wykonywan¹ prac¹,
wiedzy i umiejêtnoœci dotycz¹cych sposobów ochrony przed urazami i choro-
bami w warunkach normalnej pracyiwwarunkach awaryjnych,
wiedzy i praktycznych umiejêtnoœci z zakresu bezpiecznego wykonywania pracy,
informacji o zasadach postêpowania w razie wypadku, po¿aru lub innej niety-
powej sytuacji (np. konfliktu z klientem).
Nale¿y pamiêtaæ, ¿e instrukta¿ stanowiskowy powinien byæ przeprowadzony
po wprowadzeniu nowych urz¹dzeñ wyposa¿enia sklepu lub innej organizacji
prac, je¿eli powoduje to mo¿liwoœæ pojawienia siê nowych zagro¿eñ. Wystarczy
wówczas uzupe³niæ ten podstawowy instrukta¿ o elementy maj¹ce wp³yw na bez-
pieczeñstwo pracy.
3. Uczestnicy szkolenia
Szkolenie jest przeznaczone:
dla nowo zatrudnianych sprzedawców,
dla pracowników przenoszonych na stanowiska sprzedawcy,
przy zmianie organizacji stanowisk pracy,
przy rozszerzeniu asortymentu towarów maj¹cym wp³yw na bezpieczeñstwo
pracy.
PRZYKŁAD
Ponowny instrukta¿ nale¿y przeprowadziæ, jeœli przy kasie wprowadzono lady z podajnikiem towarów.
2
maj 2006
2/4.I.5. Instruktaż stanowiskowy – sprzedawca w sklepie osiedlowym
OPINIE
Rozdział 2/4.I.5.
Instrukta¿ bêdzie konieczny, w przypadku uruchomienia stoiska miêsno-wêdliniarskiego.
PRZYKŁAD
4. Sposób organizacji szkolenia
Szkolenie prowadzone jest w formie instrukta¿u – na stanowisku (stanowiskach),
na którym(ch) bêdzie zatrudniony instruowany sprzedawca (kasa, stanowiska
wydzielone, odbiór towarów od dostawców, itp.), na podstawie programu szcze-
gó³owego.
Sposób realizacji szkolenia i czas trwania
poszczególnych jego czêœci nale¿y do-
stosowaæ do przygotowania zawodowego i dotychczasowego sta¿u pracy instru-
owanego sprzedawcy oraz zakresu prac i warunków panuj¹cych w sklepie.
5. Plan instrukta¿u stanowiskowego – sprzedawca
Lp.
Temat szkolenia
Liczba
godzin
1
2
3
1.
Przygotowanie sprzedawcy do wykonywania okreœlonej pracy, w tym
w szczególnoœci:
a) omówienie warunków pracy z uwzglêdnieniem elementów:

miejsc, w których bêd¹ wykonywane prace, maj¹cych wp³yw na
warunki pracy sprzedawcy, w tym: stanowiska wydzielone, od-
biór towarów od dostawców, sk³adowanie w magazynku, prace
na wysokoœci do 1m, itp.,

stanowiska roboczego maj¹cych wp³yw na bhp, w tym: kasa, po-
zycja przy pracy, narzêdzia, podesty,

sposobu transportu towarów i ich uk³adania na pó³kach, ladach,
w szafach ch³odniczych i zamra¿arkach;
b) omówienie:

zagro¿eñ wystêpuj¹cych przy wykonywaniu prac i czynnoœciach
pomocniczych (np. czyszczenie zamra¿arki, rêczne prace trans-
portowe),

wyników oceny ryzyka zawodowego zwi¹zanego z wykonywan¹
prac¹;
c) omówienie:

sposobów ochrony przed zagro¿eniami i uci¹¿liwoœciami wystê-
puj¹cymi podczas pracy,

przebiegu czynnoœci przed, w trakcie i po zmianie roboczej, a tak¿e
po wykonaniu konkretnych czynnoœci (czystoœæ, higiena osobista),

stosowanych zabezpieczeñ przed urazami, chorobami, uci¹¿liwo-
œciami,

zasad postêpowania w razie wypadku, po¿aru lub awarii,

zasad kultury osobistej.
2
maj 2006
3
OPINIE
2. Szkolenia
Rozdział 2/4.I.5.
1
2
3
2.
Pokaz przez instruktora sposobu wykonywania pracy na stanowisku
pracy zgodnie z przepisami i zasadami bhp, z uwzglêdnieniem metod
bezpiecznego wykonywania poszczególnych czynnoœci i ze szczegól-
nym zwróceniem uwagi na czynnoœci trudne oraz niebezpieczne.
0,5
3.
Próbne wykonanie zadania przez sprzedawcê pod kontrol¹ instruktora.
0,5
4.
Samodzielna praca sprzedawcy pod nadzorem instruktora.
4
5.
Omówienie i ocena przebiegu wykonywania pracy przez pracownika.
1
Razem:
8
1 godzina instrukta¿u = 45 min.
Program opracowa³:
Po konsultacji z pracownikami zatwierdzi³:
...........................................
..........................................................................
(imiê i nazwisko)
(data, imiê i nazwisko, funkcja, podpis)
6. Treœæ instrukta¿u
Instrukta¿ nale¿y prowadziæ w taki sposób, aby sprzedawca uzyska³ komplet wia-
domoœci i umiejêtnoœci istotnych dla zapewnienia bezpiecznych i higienicznych
warunków pracy, nie tylko sobie, ale równie¿ wspó³pracownikom i klientom.
6.1. Warunki œrodowiska pracy
Na pocz¹tku szkolenia warto przejœæ siê z pracownikiem po terenie sklepu i za-
poznaæ go z typowymi miejscami wykonywania pracy, miejscami zwi¹zanymi
z zatrudnieniem oraz wyposa¿eniem technicznym. Nale¿y pokazaæ:
Miejsca pracy
pomieszczenie biurowe,
magazynek towarów,
pomieszczenia higieniczno-sanitarne (toalety, miejsce przechowywania odzie-
¿y w³asnej i roboczej, pomieszczenie do spo¿ywania posi³ków, itp.),
miejsca pobierania i przechowywania narzêdzi, œrodków czystoœci, itp.
Warunki pracy
Z kolei nale¿y omówiæ warunki pracy w sklepie – czêœæ samoobs³ugowa, stanowi-
ska wydzielone, magazyn. Uwzglêdniæ trzeba elementy stanowiska roboczego
maj¹ce wp³yw na bhp (pozycja cia³a przy pracy – szczególnie rêczne przenoszenie
towarów, oœwietlenie, narzêdzia). W tym miejscu omawiamy
wp³yw organizacji
prac na zachowanie siê klientów i sposób postêpowania z klientami powo-
duj¹cymi zak³ócenie w normalnej pracy sklepu
(np. klienci zdenerwowani, bê-
d¹cy pod wp³ywem alkoholu, ma³e dzieci, osoby pozostawiaj¹ce psy przy wejœciu
do sklepu).
4
maj 2006
2/4.I.5. Instruktaż stanowiskowy – sprzedawca w sklepie osiedlowym
OPINIE
Rozdział 2/4.I.5.
6.2. Zagro¿enia wystêpuj¹ce podczas wykonywania
prac
Podstaw¹ do omówienia tematu jest ocena ryzyka zawodowego dla czynnoœci
wykonywanych na stanowisku sprzedawcy. Istotnym jest pokazanie mo¿liwych
– maksymalnych skutków poszczególnych zagro¿eñ i ryzyka pocz¹tkowego wy-
stêpuj¹cego bez stosowania zabezpieczeñ.
Zagro¿enia i ich skutki
Najczêstsze
zagro¿enia wypadkowe
to:
po¿ar
spowodowany awari¹ urz¹dzeñ elektrycznych czy zaprószeniem ognia
(wp³yw stanu technicznego urz¹dzeñ i porz¹dku w sklepie na bezpieczeñstwo
ppo¿.), mog¹cy byæ przyczyn¹ ciê¿kiego poparzenia cia³a, zatrucia, uduszenia,
a nawet œmierci,
pora¿enie pr¹dem elektrycznym,
nawet ze skutkiem œmiertelnym, w sytuacji
u¿ywania niesprawnych urz¹dzeñ, przed³u¿aczy z przewodami niezabezpie-
czonymi przed uszkodzeniami mechanicznymi oraz nieprzestrzegania instruk-
cji obs³ugi urz¹dzeñ i zakazu wykonywania napraw przez osoby nieupowa¿-
nione,
przeci¹¿enie uk³adu ruchu
podczas nieprawid³owego podnoszenia, przeno-
szenia, ustawiania towarów i nieprzestrzegania instrukcji rêcznych prac trans-
portowych – skutkiem s¹ naci¹gniêcia miêœni, zwichniêcia i z³amania,
poœlizgniêcie, upadek na tej samej p³aszczyŸnie,
których przyczyn¹ mo¿e byæ
nierówne, œliskie pod³o¿e, porozrzucane towary i odpady opakowañ, a skut-
kiem z³amania, zwichniêcia koñczyn, st³uczenia cia³a,
upadek z niewielkiej wysokoœci
podczas uk³adania lub siêgania po towary
z wy¿szych pó³ek, mog¹cy spowodowaæ z³amania, zwichniêcia koñczyn, st³u-
czenia cia³a (g³owy) – czasem nawet bardzo powa¿ne,
przygniecenie, uderzenie spadaj¹cym towarem,
w sytuacji nieprawid³owego
przenoszenia towarów lub z³ego ich sk³adowania, szczególnie na wy¿szych
pó³kach rega³ów, mog¹ce powodowaæ urazy cia³a, szczególnie koñczyn,
uderzenie o nieruchome elementy,
takie jak: rega³y, wejœcia, w sytuacji nieza-
chowania nale¿ytej ostro¿noœci i poœpiechu, mog¹ce powodowaæ urazy cia³a
(koñczyn, g³owy),
oparzenia gor¹cymi p³ynami
(kaw¹, herbat¹), w sytuacji zaparzania jej w miej-
scach przypadkowych – skutkiem s¹ oparzenia (g³ównie d³oni),
urazy d³oni przy kontakcie z ostrymi krawêdziami towaru
– taœma opakowañ,
w sytuacji niezachowania nale¿ytej ostro¿noœci oraz nieu¿ywania rêkawic –
skaleczenia,
ciê¿kie urazy d³oni
(krajalnica mechaniczna) – przy niezachowaniu wymogów
instrukcji obs³ugi urz¹dzenia – skaleczenia, a nawet obciêcie czêœci palców,
skaleczenia, zak³ucia, st³uczenia
spowodowane prac¹ z u¿yciem narzêdzi
(no¿e, tasaki), w sytuacji niedostosowania narzêdzia do czynnoœci lub nieza-
chowania nale¿ytej ostro¿noœci, a tak¿e u¿ywania narzêdzi z uszkodzonymi
trzonkami czy têpych – urazy d³oni,
odmro¿enia
w sytuacji nieu¿ywania rêkawic i niezachowania nale¿ytej ostro¿-
noœci przy czyszczeniu zamra¿arki – skutek to uszkodzenia skóry, a nawet
g³êbiej po³o¿onych tkanek.
Zagrożenia
wypadkowe
maj 2006
5
[ Pobierz całość w formacie PDF ]