Program wychowania i kształcenia oraz wspomagania rozwoju 6latków w zerówkach, wg Edyty Gruszczyk ...

[ Pobierz całość w formacie PDF ]
Edyta Gruszczyk-Kolczyƒska
Ewa Zieliƒska
Gustawa Grabowska
PROGRAM
wychowania i kszta∏cenia
oraz wspomagania rozwoju
szeÊciolatków w przedszkolach,
w klasach zerowych
i w placówkach integracyjnych
z komentarzami psychologicznymi i metodycznymi
Projekt okładki i strony tytułowej: Konrad Klee
Opracowanie graficzne: Michał Nakonieczny
Redakcja i korekta: Małgorzata Misiak, Renata Wasilewska
ISBN 978-83-89272-97-3
© Copyright by NOWA ERA
Warszawa 2003
Wydanie siódme
Warszawa 2009
Skład i łamanie: Nowa Era Sp. z o.o.
Nowa Era Sp. z o.o.
Aleje Jerozolimskie 146 D, 02-305 Warszawa
tel. 0 22 570 25 80, fax 0 22 570 25 81
infolinia 0801 88 10 10
www.nowaera.pl, e-mail: nowaera@nowaera.pl
Druk i oprawa: Color Graf
01/10/09
Spis treÊci
1. Charakterystyka programu: założenia, główne cele, zakresy wychowania
i edukacji oraz wspomagania sześciolatków w rozwoju psychoruchowym . . . . . . . . . . 8
2. Sposoby łagodzenia stresu adaptacyjnego u dzieci, które po raz pierwszy
przekroczyły próg przedszkola lub szkoły . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 12
3. Konieczność zapewnienia szans edukacyjnych dzieciom wolniej rozwijającym się
poprzez intensywne wspomaganie ich w rozwoju umysłowym . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 16
4. Program dla sześciolatków: szczegółowe treści wraz z komentarzami
metodycznymi, które pomogą je właściwie odczytać i zrealizować . . . . . . . . . . . . . . . 23
4.1. Wychowanie zdrowotne i kształtowanie sprawności
ruchowej sześciolatków . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 23
4.1.1. O potrzebie współpracy z rodzicami w zakresie wychowania fizycznego
dzieci oraz o konieczności rozpoznania stanu zdrowia sześciolatków . . . . . . . 23
4.1.2. Jakie treści kształcenia trzeba zrealizować w zakresie
Wychowania
zdrowotnego i kształtowania sprawności ruchowej sześciolatków
?
Szczegółowe treści kształcenia wraz z komentarzami metodycznymi . . . . . . . 27
4.1.3. Co sześciolatek powinien wiedzieć i umieć z wychowania zdrowotnego
przed rozpoczęciem nauki w klasie pierwszej? . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 30
4.2. Wychowanie do dbałości o bezpieczeństwo własne oraz innych . . . . . . . . . . . . 31
4.2.1. Dlaczego trzeba rozszerzać zakres wychowania dzieci do dbałości
o własne bezpieczeństwo? . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 31
4.2.2. Jakie treści kształcenia trzeba zrealizować w zakresie
Wychowania dzieci
do dbałości o bezpieczeństwo własne oraz innych
? Szczegółowe treści
kształcenia wraz z komentarzami metodycznymi . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 32
4.2.3. Co sześciolatek powinien wiedzieć w zakresie dbałości o bezpieczeństwo
swoje oraz innych przed rozpoczęciem nauki szkolnej? . . . . . . . . . . . . . . . . . . 35
4.3. Wychowanie do radzenia sobie z samoobsługą oraz do utrzymywania
ładu i porządku . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 36
4.3.1. Rozpoznanie poziomu opanowania umiejętności samoobsługowych
u sześciolatków i zorganizowanie wsparcia tym dzieciom, które są mało
zaradne . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 36
4.3.2. Jakie treści kształcenia trzeba zrealizować w obrębie
Wychowania
do radzenia sobie z samoobsługą oraz do utrzymywania ładu i porządku
?
Szczegółowe treści kształcenia wraz z komentarzami metodycznymi . . . . . . . 37
4.3.3. Co sześciolatek powinien wiedzieć i umieć po zrealizowaniu treści
Wychowanie do radzenia sobie z samoobsługą oraz do utrzymywania
ładu i porządku
? . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 39
4.4. Wychowanie do zgodnego współdziałania z rówieśnikami i dorosłymi . . . . . . . 40
4.4.1. Orientacja w umiejętnościach społecznych dzieci, które zaczynają
uczęszczać do grupy sześciolatków . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 40
3
 4.4.2. Jakie treści kształcenia trzeba zrealizować, aby zgodnie współdziałać
z rówieśnikami i dorosłymi? Szczegółowe treści kształcenia wraz
z komentarzami metodycznymi . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 41
4.4.3. Co dziecko powinno wiedzieć i umieć po zrealizowaniu treści
Wychowanie do zgodnego współdziałania z rówieśnikami i dorosłymi
? . . . . . . . . 44
4.5. Wychowanie rodzinne i obywatelskie: przynależność do rodziny,
miejsca zamieszkania i kraju . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 45
4.5.1. Od czego trzeba zacząć realizację wychowania rodzinnego
i obywatelskiego? . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 45
4.5.2. Jakie treści kształcenia trzeba zrealizować w zakresie
Wychowania
rodzinnego i obywatelskiego: przynależności do rodziny,
miejsca zamieszkania i kraju
? Szczegółowe treści kształcenia
wraz z komentarzami metodycznymi . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 46
4.5.3. Co sześciolatek powinien wiedzieć i umieć z zakresu wychowania
rodzinnego i obywatelskiego, zanim rozpocznie naukę w szkole? . . . . . . . . . . 48
4.6. Wychowanie do rozumienia oraz poszanowania świata roślin i zwierząt . . . . . 49
4.6.1. Jaki stosunek do świata roślin i zwierząt mają dzieci, które zaczęły
uczęszczać do grupy sześciolatków? . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 49
4.6.2. Jakie treści kształcenia należy realizować w pracy z sześciolatkami,
aby wychowywać je do poszanowania roślin i zwierząt?
Szczegółowe treści kształcenia wraz z komentarzami metodycznymi . . . . . . . 50
4.6.3. Co sześciolatek powinien wiedzieć i umieć po zrealizowaniu treści
kształcenia
Wychowanie do rozumienia oraz poszanowania świata
roślin i zwierząt?
. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 57
4.7. Wspomaganie rozwoju umysłowego: troska o rozwój mowy i kształtowanie
kultury językowej . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 58
4.7.1. W jakim zakresie trzeba wspomagać rozwój mowy sześciolatków? Także
o potrzebie objęcia dzieci z zaburzeniami mowy opieką logopedyczną . . . . . . . . 58
4.7.2. Jakie treści kształcenia trzeba realizować, wspomagając dzieci w rozwoju
mowy i w kształtowaniu ich kultury językowej? Szczegółowe treści
kształcenia wraz z komentarzami metodycznymi . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 62
4.7.3. Jakie kompetencje powinno mieć dziecko zaczynające naukę
w pierwszej klasie w zakresie uważnego słuchania innych i takiego
mówienia, aby inni rozumieli jego intencje? . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 66
4.8. Wspomaganie rozwoju umysłowego: przygotowanie do nauki czytania
i pisania . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 67
4.8.1. Krótko o tym, jak dzieci uczą się w szkole czytania i pisania.
Jak nauczycielki mogą realizować treści zawarte w tej części
programu, nawet wówczas, gdy wybrały inną koncepcję kształtowania
umiejętności czytania? . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 67
4.8.2. Jakie treści kształcenia należy realizować w pracy z dziećmi sześcioletnimi,
aby przygotować je do podjęcia nauki czytania i pisania? Szczegółowe
treści kształcenia wraz z komentarzami metodycznymi . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 70
4
 4.8.3. Jakie kompetencje w zakresie przygotowania do nauki czytania i pisania
powinno mieć dziecko podejmujące naukę w pierwszej klasie? . . . . . . . . . . . . 77
4.9. Wspomaganie rozwoju umysłowego: edukacja matematyczna . . . . . . . . . . . . . . 78
4.9.1. Najważniejsze założenia edukacji matematycznej sześciolatków.
Konieczność orientowania się w tym, co dzieci potrafią, i pomaganie tym,
które wymagają dodatkowego wsparcia . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 78
4.9.2. Jakie treści kształcenia trzeba zrealizować w zakresie wspomagania
rozwoju umysłowego wraz z edukacją matematyczną? Szczegółowe
hasła programowe wraz z uwagami o wspomaganiu rozwoju
umysłowego dzieci . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 81
4.9.3. Co sześciolatek powinien wiedzieć, znać i umieć, aby sprostać
wymaganiom stawianym mu w szkole na zajęciach z edukacji
matematycznej? . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 101
4.10. Wychowanie przez sztukę: wyrażanie własnych myśli i uczuć
w różnorodnych formach plastycznych. Poznawanie tego, co inni
przekazują w malarstwie, rzeźbie i architekturze . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 103
4.10.1. O potrzebie wspomagania dzieci w wyrażaniu własnych myśli i uczuć
poprzez różnorodne formy plastyczne oraz wdrażanie do poznawania
i przeżywania malarstwa, rzeźby i architektury . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 103
4.10.2. Jakie treści trzeba zrealizować w zakresie wychowania przez sztukę
z uwzględnieniem różnorodnych form plastycznych oraz wprowadzenia
dzieci w świat malarstwa, rzeźby i architektury? Szczegółowe hasła
programowe wraz z komentarzami metodycznymi . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 105
4.10.3. Co sześciolatek powinien wiedzieć i umieć z zakresu
wypowiadania się w działalności plastycznej, gdy rozpoczyna
naukę w pierwszej klasie? . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 107
4.11. Wychowanie przez sztukę: słuchanie, rozumienie i tworzenie muzyki . . . . . . . . 108
4.11.1. O potrzebie dopasowania wychowania muzycznego do możliwości
rozwojowych dzieci . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 108
4.11.2. Jakie treści trzeba zrealizować w zakresie wychowania
muzycznego? Szczegółowe hasła programowe wraz
z komentarzami metodycznymi . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 111
4.11.3. Co sześciolatek powinien wiedzieć i umieć z zakresu wychowania
muzycznego, zanim rozpocznie naukę w pierwszej klasie? . . . . . . . . . . . . . . 113
4.12. Wychowanie przez sztukę: małe formy teatralne,
dziecko widzem i aktorem . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 114
4.12.1. Czym różni się drama od teatru? Także o kompetencjach sześciolatków
w zakresie tworzenia i przeżywania małych form teatralnych . . . . . . . . . . . . 114
4.12.2. Jakie treści kształcenia należy realizować w pracy z dziećmi
sześcioletnimi, aby rozwijały się twórczo w małych formach teatralnych?
Szczegółowe treści kształcenia wraz z komentarzami metodycznymi . . . . . 116
4.12.3. Co dziecko powinno wiedzieć i umieć po zrealizowaniu treści
Wychowanie przez sztukę – małe formy teatralne
? . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 119
5
  [ Pobierz całość w formacie PDF ]