Programy rolnosrodowiskowe - szansa dla rolnictwa przyjaznego przyrodzie, Rośliny - Ogrodnictwo, ochrona ...

[ Pobierz całość w formacie PDF ]
Andrzej Jermaczek
Programy rolnoĻrodowiskowe - szansa dla rolnictwa przyjaznego przyrodzie
Jak pisaliĻmy w poprzednim numerze Ekoregionu (7/2002), juŇ wkrtce obszar UjĻcia Warty objħty
zostanie programem rolnoĻrodowiskowym ukierunkowanym na aktywnĢ ochronħ siedlisk, szczeglnie
najcenniejszych z punktu widzenia ochrony przyrody þĢk i pastwisk.
Ministerstwo Rolnictwa i Rozwoju Wsi przygotowuje projekt Krajowego Programu
RolnoĻrodowiskowego czyli zestaw pakietw dziaþaı, ktre bħdĢ prowadzone w ramach
finansowanego przede wszystkim ze Ļrodkw Unii Europejskiej Planu Rozwoju Obszarw Wiejskich w
latach 2004 - 2006.
Priorytetem Krajowego Programu RolnoĻrodowiskowego jest ochrona Ļrodowiska i zachowanie
walorw przyrodniczych obszarw wiejskich. Podstawħ prawnĢ stanowi RozporzĢdzenie Rady Europy
(WE) 1257/1999 w sprawie wsparcia rozwoju wsi przez Europejski Fundusz Orientacji i Gwarancji
Rolnej (EFOIGR), (art. 22 - 24) oraz RozporzĢdzenie Komisji Europejskiej (KE) 445/2002 (art. 13 - 21).
Dziaþania, ktre bħdĢ podejmowane w programie to miħdzy innymi: promocja systemw produkcji
rolniczej przyjaznej dla Ļrodowiska, zachowanie rŇnorodnoĻci biologicznej siedlisk pþnaturalnych, w
tym zasobw genetycznych w rolnictwie, zachowanie i odtwarzanie elementw krajobrazu rolniczego o
znaczeniu ochronnym oraz kulturowym, podniesienie ĻwiadomoĻci ekologicznej wĻrd spoþecznoĻci
wiejskiej.
Dziaþania obejmujĢce przedsiħwziħcia rolnoĻrodowiskowe bħdĢ dobrowolnie realizowane przez
rolnikw w oparciu o 5-letni plan dziaþalnoĻci rolnoĻrodowiskowej. Zalecenia zawarte w planie
wykraczajĢ poza tzw. zwykþĢ dobrĢ praktykħ rolniczĢ obowiĢzujĢcĢ w naszym kraju. Przedsiħwziħcia
rolnoĻrodowiskowe, na wsparcie ktrych przeznaczone bħdĢ Ļrodki programw rolnoĻrodowiskowych
obejmĢ:
stosowanie metod przyjaznych dla Ļrodowiska bĢdŅ metod ekologicznych w produkcji rolniczej
w rozumieniu Ustawy o rolnictwie ekologicznym;
utrzymanie nisko produktywnych þĢk i pastwisk o wysokich walorach przyrodniczych;
utrzymanie siedlisk stanowiĢcych ostoje dzikiej przyrody;
zmiana form uŇytkowania gruntw rolnych na mniej dochodowĢ,
zagospodarowanie gruntw zaniedbanych i odþogowanych;
stosowanie zabiegw w celu ochrony gleby i zmniejszenia strat azotu;
tworzenie stref buforowych na granicy uŇytkw rolnych z obszarami zadrzewionymi i
zbiornikami wd otwartych;
tworzenie zadrzewieı Ļrdpolnych;
zachowanie rodzimych ras zwierzĢt i miejscowych odmian roĻlin uprawnych.
Planem dziaþalnoĻci rolnoĻrodowiskowej objħty bħdzie obszar caþego gospodarstwa rolnego. W
jego obrħbie zostanĢ okreĻlone pakiety rolnoĻrodowiskowe i dziaþki rolne, na ktrych bħdĢ realizowane
zadania okreĻlone w planie.
Krajowy Program RolnoĻrodowiskowy, skþada siħ z czterech podprogramw ukierunkowanych na
wspieranie zachowania i ochrony rŇnych elementw Ļrodowiska.
Podprogram
Ochrona rŇnorodnoĻci biologicznej obszarw rolnych - bħdzie wdraŇany na
terenie tzw. Obszarw Przyrodniczo WraŇliwych, ktre obejmujĢ obszary rolnicze o wybitnych
walorach przyrodniczych. Wstħpnie wydzielono na terenie kraju 4 takie obszary - Biebrzaısko-
Narwiaıski, UjĻcie Warty, Doliny Baryczy i wschodnio-karpacki. Celem podejmowanych na tych
obszarach dziaþaı bħdzie ochrona þĢk i pastwisk zagroŇonych degradacjĢ w wyniku zaniechania
uŇytkowania bĢdŅ ich intensyfikacji. Dla kaŇdego z obszarw, takŇe dla UjĻcia Warty, dokonywany jest
obecnie wybr pakietw odpowiednich do jego specyfiki przyrodniczej i potrzeb dziaþaı ochronnych.
Drugi podprogram to
Ochrona Ļrodowiska przyrodniczego i krajobrazu. Jest on
ukierunkowany na promocjħ rolnictwa zrwnowaŇonego oraz rozwiĢzywanie problemw
Ļrodowiskowych o zasiħgu regionalnym, np.: przeciwdziaþanie erozji i zanieczyszczeniu wd
azotanami, ochronħ i ksztaþtowanie struktury krajobrazu poprzez wprowadzanie zadrzewieı i stref
buforowych itd., obejmie okoþo 5% powierzchni uŇytkw rolnych wojewdztw. Tytuþ podprogramu
trzeciego brzmi
Rolnictwo ekologiczne i jak sama nazwa wskazuje jego celem bħdzie promocja
rolnictwa ekologicznego na terenie caþego kraju. Schemat bħdzie wdraŇany bez ograniczeı
przestrzennych, jednak na terenie Obszarw Przyrodniczo WraŇliwych, rolnikw ekologicznych bħdĢ
obowiĢzywaþy stosowane tam pakiety przyrodnicze. Podobnie podprogram czwarty
Ochrona
zasobw genetycznych w rolnictwie to schemat oglnokrajowy, ktrego celem jest ochrona
zasobw genetycznych zgromadzonych w tradycyjnych odmianach roĻlin uprawnych i sadowniczych
oraz rasach zwierzĢt gospodarskich.
PþatnoĻci za poszczeglne pakiety zostaþy ustalone w formie zryczaþtowanej, przy uwzglħdnieniu:
utraconego dochodu rolnika z tytuþu ekstensyfikacji bĢdŅ zaniechania intensyfikacji, dodatkowych
kosztw wynikajĢcych z realizacji danego pakietu oraz potrzeby motywacji finansowej dla rolnika.
Pomoc finansowa bħdzie wypþacana corocznie jako suma pþatnoĻci za pakiety dziaþaı wdraŇanych w
gospodarstwie przeliczanych za 1 ha uŇytkowanego gruntu, 1 m bieŇĢcy np. zadrzewienia czy 1 sztukħ
utrzymywanej tradycyjnej rasy zwierzħcia. Szacuje siħ, Ňe Ļrednia stawka pomocy finansowej w
programie wynosi okoþo 500 PLN (125 EUR)/ha/rok.
Beneficjentami programu bħdĢ rolnicy prowadzĢcy dziaþalnoĻę rolniczĢ na powierzchni co najmniej 2
hektarw uŇytkw rolnych, a w przypadku ekologicznego gospodarstwa rolnego - na powierzchni 1 ha.
Przedsiħwziħcia rolnoĻrodowiskowe zostaþy zebrane w Krajowy katalog pakietw
rolnoĻrodowiskowych. Katalog ten, skþadajĢcy siħ z 15 zasadniczych pakietw, bħdzie podstawĢ
tworzenia programw regionalnych i lokalnych na terenie kraju. PoniŇej zajmiemy siħ nieco szerzej
tylko najistotniejszymi dla ochrony przyrody pakietami przyrodniczymi.
Pakiety przyrodnicze bħdĢ stosowane na trwaþych uŇytkach zielonych i uŇytkach przyrodniczych,
ktre odznaczajĢ siħ wysokimi walorami przyrodniczymi i krajobrazowymi. Wszystkie brane pod uwagħ
zbiorowiska roĻlinne majĢ kluczowe znaczenie dla europejskiej sieci NATURA 2000, tworzonej obecnie
w Polsce. Caþy obszar UjĻcia Warty zostaþ zaproponowany do ochrony w ramach tego programu. W tej
grupie pakietw bħdĢ brane pod uwagħ pþnaturalne zbiorowiska roĻlinne, ktre powstaþy w wyniku
stosowania tradycyjnych form gospodarki þĢkarskiej i pasterskiej.
W ostatnich latach, w Polsce, powierzchnia przyrodniczo cennych þĢk i pastwisk stale siħ kurczy.
Zaniechanie uŇytkowania jest gþwnĢ przyczynĢ degradacji walorw przyrodniczych uŇytkw
zielonych. Szacuje siħ, Ňe na obszarze UjĻcia Warty w okresie ostatniego 20-lecia zarzucono
uŇytkowanie ponad poþowy powierzchni uŇytkw zielonych.
Celem pakietw przyrodniczych jest: zachowanie lub odtworzenie walorw pþnaturalnych þĢk i
pastwisk zagroŇonych degradacjĢ; zachowanie uŇytkw przyrodniczych, ktre stanowiĢ ostoje dla
dziko ŇyjĢcych roĻlin i zwierzĢt; kontynuacja tradycyjnych metod gospodarowania, ktre stanowiĢ o
dziedzictwie przyrodniczym i kulturowym regionu.
WyrŇniono pakiety dziaþaı ukierunkowane na wspieranie nastħpujĢcych typw Ļrodowisk:
pþnaturalne þĢki jednokoĻne; pþnaturalne þĢki dwukoĻne; ekstensywne pastwiska; szuwary i
zioþoroĻla; zadrzewienia Ļrdpolne.
W stosunku do wszystkich wyrŇnionych trwaþych uŇytkw zielonych bħdĢ miaþy zastosowanie
nastħpujĢce zalecenia:
rezygnacja z odþogowania bĢdŅ nadmiernej ekstensyfikacji;
rezygnacja ze stosowania praktyk takich jak: przyorywanie, waþowanie, budowa nowych
systemw melioracyjnych i dosiewanie nasion z pewnymi wyjĢtkami, okreĻlanymi przez
doradcw rolnych;
zakaz stosowania nawozw lub grny limit nawozw azotowych ze wszystkich Ņrdeþ - 60 kg
N/ha/rok;
selektywne i miejscowe niszczenie uciĢŇliwych chwastw;
limit obsady zwierzĢt wypasanych do 1,0 DJP/ha danego uŇytku zielonego;
Ğ zachowanie wþaĻciwej techniki koszenia, tj. koszenie od Ļrodka þĢki do zewnĢtrz.
WysokoĻę proponowanych stawek pþatnoĻci za pakiety przyrodnicze zawiera poniŇsze zestawienie.
Pakiety - Warianty i opcje - PLN/ha
ýĢki pþnaturalne jednokoĻne:
ýĢki bagienne wykaszane sporadycznie 530
ýĢki bagienne wykaszane raz na rok 1000
ýĢki wilgotne trzħĻlicowe 430
ýĢki ciepþolubne 540
ýĢki pþnaturalne dwukoĻne:
ýĢki nizinne tradycyjnie uŇytkowane 800
ýĢki nizinne z opŅnionym koszeniem 900
ýĢki grskie: 350-600 m n.p.m. 540
ýĢki grskie powyŇej 600 m n.p.m. 700
Pastwiska ekstensywne:
Pastwiska na murawach ciepþolubnych 620
Pastwiska nizinne wypas tradycyjny 360
Pastwiska nizinne wypas regulowany 620
Pastwiska grskie: 350-600 m n.p.m. 700
Pastwiska grskie: powyŇej 600 m n.p.m. 980
UŇytki przyrodnicze:
Torfowiska 600
Szuwary i zioþoroĻla 100
Zadrzewienia Ļrdpolne:
Renowacja zadrzewieı Ļrdpolnych 100/100mb
Nowe zadrzewienia Ļrdpolne 1-rzħdowe 80/100mb
Nowe zadrzewienia Ļrdpolne 2-rzħdowe 180/100mb
InteresujĢce dla rolnikw w obszarze UjĻcia Warty mogĢ byę takŇe pakiety dotyczĢce ksztaþtowania
Ļrodowiska i krajobrazu. Pakiety Ļrodowiskowe obejmujĢ listħ rŇnych dziaþaı zwiĢzanych z
aktywnĢ ochronĢ Ļrodowiska, krajobrazu i dziedzictwa kulturowego obszarw wiejskich, wykraczajĢcĢ
poza dziaþania ujħte w pakietach systemowych i przyrodniczych. Niektre pakiety wiĢŇĢ siħ z
ksztaþtowaniem nowych elementw struktury krajobrazu (np. zadrzewienia Ļrdpolne). Gþwnym
celem pakietw Ļrodowiskowych jest ochrona i ksztaþtowanie Ļrodowiska na obszarach rolnych oraz
þagodzenie negatywnych skutkw Ļrodowiskowych gospodarki rolnej.
Pakiety Ļrodowiskowe sĢ dobrowolne. Wnioskodawca moŇe zdecydowaę siħ na realizacjħ co najwyŇej
3 pakietw dobrowolnych. Pakiety Ļrodowiskowe obejmujĢ nastħpujĢce kategorie: renaturyzacja þĢk;
ochrona gleb i wd; tereny otwarte; tworzenie stref buforowych; zachowanie tradycyjnych sadw.
Obszaru UjĻcia Warty szczeglnie dotyczyę bħdzie pierwsza kategoria - renaturyzacja þĢk. Zarwno w
dolinie Warty, jak i Odry w wielu miejscach þĢki i pastwiska zostaþy przeksztaþcane w grunty orne bĢdŅ
w þĢki uprawne o uproszczonej strukturze gatunkowej traw i ziþ. Pakiet
Renaturyzacja þĢk obejmuje
dwa warianty: przeksztaþcenie þĢk uprawnych na þĢki pþnaturalne oraz przeksztaþcenie gruntw
ornych w trwaþe uŇytki zielone. Minimalna powierzchnia odpowiadajĢca wymogom stosowania obu
wariantw wynosi 1 ha.
Proponowane wielkoĻci pþatnoĻci za pakiety Ļrodowiskowe na ha/rok zawiera poniŇsza tabela
Pakiety i ich warianty - PLN/ha
Renaturyzacja þĢk:
Przeksztaþcenie þĢk uprawnych na þĢki pþnaturalne 370
Przeksztaþcenie pola ornego w trwaþe uŇytki zielone - z siewem traw 880
Ochrona gleb i wd:
Wsiewki poplonowe 400
Zielone pola - miħdzyplon ozimy 450
Zielone pola - miħdzyplon Ļcierniskowy (mulcz) 450
Zielony ugr - na gruntach uprawianych 990
Zielony ugr - na gruntach zaniedbanych 330
Ochrona gruntw naraŇonych na erozjħ 1050
Tereny otwarte:
Przywrcenie terenw otwartych 400
Utrzymanie terenw otwartych 230
Tworzenie stref buforowych:
Strefy buforowe i miedze Ļrdpolne - 2m (100mb) 12
Strefy buforowe i miedze Ļrdpolne - 5m (100mb) 52
Sady tradycyjne 800
Przedstawione powyŇej dziaþania i kwoty sĢ oczywiĻcie jedynie propozycjami, byę moŇe ostatecznie
bħdĢ siħ one w sposb istotny rŇnię od tu przedstawionych.
Na koniec kilka przykþadw dziaþaı dotyczĢcych ksztaþtowania rŇnych siedlisk wystħpujĢcych na
obszarze UjĻcia Warty. Stosunkowo znaczne powierzchnie zajmujĢ tu np. objħte programem
rolnoĻrodowiskowym þĢki bagienne. Zaliczono do nich miħdzy innymi, majĢce niskĢ wartoĻę paszowĢ,
ale wysokĢ rangħ ze wzglħdu na specyficzny typ ekosystemu i rzadkĢ florħ, turzycowiska. Zbiorowiska
te tworzĢ waŇne miejsca gniazdowania i Ňerowania ptakw oraz w znaczĢcy sposb przyczyniajĢ siħ
do wzrostu retencji wodnej. Ich tradycyjne uŇytkowanie polega gþwnie na koszeniu raz w roku lub
rzadziej, niekiedy poþĢczone z ekstensywnym wypasem. ýĢki bagienne zagroŇone sĢ porzuceniem i w
konsekwencji przeksztaþcaniem w zbiorowiska leĻne. Warunki uzyskania wsparcia obejmujĢ miħdzy
innymi: rezygnacjħ ze stosowania praktyk takich jak: przyorywanie, waþowanie, budowa nowych
systemw melioracyjnych, stosowanie Ļrodkw ochrony roĻlin i dosiewanie nasion w celu zachowania
cech siedliska i runi, wypas dopuszczalny jest przy obsadzie stada do 0,5 DJP/ha (nie powoduje
niszczenia powierzchni uŇytku i nie zagraŇa miejscom lħgowym ptakw). Warunki dodatkowe, istotne
dla ochrony niektrych gatunkw ptakw to miħdzy innymi: zachowanie wþaĻciwej techniki koszenia,
np. koszenie od Ļrodka do zewnĢtrz, dajĢc szansħ ucieczki wysiadujĢcym ptakom, ich pisklħtom czy
ssakom; kontynuacja bĢdŅ przywrcenie koszenia nie wczeĻniej niŇ od 10 lipca; usuniħcie skoszonej
fitomasy.
Nie mniejszy obszar zajmujĢ w regionie ekstensywne pastwiska. Proponowane tu dziaþania polegajĢ
na stosowaniu niskonakþadowego wypasu jako gþwnego sposobu uŇytkowania gruntw. Do
najbogatszych pod wzglħdem florystycznym i faunistycznym zbiorowisk pastwiskowych naleŇĢ murawy
kserotermiczne. W regionie UjĻcie Warty wystħpujĢ w rejonie Pamiħcina, Owczar, Grzycy, ņabic, a
takŇe Kamienia Maþego i DĢbroszyna. Ekstensywnie uŇytkowane pastwiska na uŇytkach ĻwieŇych i
wilgotnych spotkaę moŇna w caþej dolinie Warty, a sporadycznie takŇe Odry.
Warunki uzyskania dotacji na pastwiskach z roĻlinnoĻciĢ ciepþolubnĢ, to miħdzy innymi rezygnacja ze
stosowania praktyk takich jak: przyorywanie, waþowanie, budowa nowych systemw melioracyjnych i
dosiewanie nasion w celu zachowania cech siedliska i runi; rezygnacja z nawoŇenia, prowadzenie
wypasu wolnego ze staþym nadzorem lub kwaterowego najlepiej owiec, kz i krw przy obsadzie od
0,4 do 0,5 DJP/ha. Pod koniec sezonu wypasowego Ļrednia wysokoĻę runi powinna wynosię Ļrednio
5,0 cm.
Na pastwiskach w dolinach rzek obowiĢzuje miħdzy innymi: rezygnacja ze stosowania praktyk, takich
jak: przyorywanie, waþowanie, budowa nowych systemw melioracyjnych i dosiewanie nasion, w celu
zachowania cech siedliska i runi; wypas obejmie bydþo, konie lub owce; sezon pastwiskowy od 20
maja do 15 paŅdziernika. Wymogi szczegþowe to: wypas kwaterowy rotacyjny lub wypas wolny
zwierzĢt przy obsadzie do 1,0 DJP/ha; ograniczenie nawoŇenia azotem ze wszystkich Ņrdeþ w iloĻci do
60 kg/ha/rok w dawkach podzielonych. W przypadku wypasu kwaterowego proponuje siħ od kwietnia
do 10 czerwca wypas kwaterowy ograniczony do 20% powierzchni pastwiska lub wypas wolny - 0,3
DJP/ha, poza gþwnym regionem lħgowym ptakw. Od 10 czerwca do 1 lipca wypas kwaterowy na
pozostaþym terenie z obsadĢ 0,6 DJP/ha, a od 1 lipca - 1,0 DJP/ha.
ZWYKýA DOBRA PRAKTYKA ROLNICZA - MINIMUM ROLNOĺRODOWISKOWE
Lista nakazw i zakazw dotyczĢca zwykþej dobrej praktyki rolniczej, ktra jest warunkiem uzyskania pþatnoĻci
rolnoĻrodowiskowej. Lista ta zostaþa opracowana na podstawie przepisw prawnych, majĢcych zastosowanie w
gospodarstwie rolnym, jest wiħc tylko listĢ kontrolnĢ przestrzegania przez rolnika obowiĢzujĢcego prawa.
1. Rolnicze wykorzystanie Ļciekw na terenie gospodarstwa.
Rolnicze wykorzystanie Ļciekw moŇe siħ odbywaę po uzyskaniu odpowiedniego pozwolenia wodno-prawnego
i zgodnie z warunkami okreĻlonymi w tym pozwoleniu.
ĺcieki przeznaczone do rolniczego wykorzystania powinny odpowiadaę wymaganiom okreĻlonym w
ZarzĢdzeniu Ministra Ochrony ĺrodowiska i Zasobw Naturalnych w sprawie rolniczego wykorzystania Ļciekw
z dnia 7 lipca 1986r.
W gospodarstwach wykorzystujĢcych Ļcieki naleŇy sporzĢdzię plan nawoŇenia, w ktrym uwzglħdnia siħ iloĻę
skþadnikw pokarmowych zawartych w dawkach Ļciekw przeznaczonych do rolniczego wykorzystania.
Na gruntach wykorzystywanych do upraw roĻlin, przeznaczonych do bezpoĻredniego spoŇycia przez ludzi i
zwierzħta obowiĢzuje zakaz stosowania Ļciekw.
2. Rolnicze wykorzystania komunalnych osadw Ļciekowych.
Rolnicze wykorzystanie komunalnych osadw Ļciekowych w uprawach polowych moŇe odbywaę siħ tylko
zgodnie z warunkami okreĻlonymi w RozporzĢdzeniu Ministra Ochrony ĺrodowiska, Zasobw Naturalnych i
LeĻnictwa w sprawie warunkw, jakie muszĢ byę speþnione przy wykorzystaniu osadw Ļciekowych na cele
nieprzemysþowe z dnia 11 sierpnia 1999 r.
Rolnik jest obowiĢzany do posiadania wynikw analizy zarwno osadu Ļciekowego, jak i gleby przed
zastosowaniem osadu Ļciekowego oraz informacji o dawkach tego osadu, ktre moŇna stosowaę na
poszczeglnych gruntach. Dokumenty te, oprcz analizy gleby, otrzymuje od wytwrcy osadw Ļciekowych.
W gospodarstwach wykorzystujĢcych osady Ļciekowe naleŇy sporzĢdzię plan nawoŇenia, w ktrym uwzglħdnia
siħ iloĻę skþadnikw pokarmowych zawartĢ w dawkach osadw Ļciekowych przeznaczonych do rolniczego
wykorzystania oraz analizħ gleby.
ObowiĢzuje zakaz stosowania osadw Ļciekowych na gruntach wykorzystywanych na pastwiska i þĢki, na
gruntach rolnych o spadku przekraczajĢcym 10%, na gruntach o duŇej przepuszczalnoĻci, na gruntach
wykorzystywanych do upraw pod osþonami, na gruntach, na ktrych rosnĢ roĻliny sadownicze i warzywa, z
wyjĢtkiem drzew owocowych.
3. Prawidþowe gromadzenie i odprowadzanie Ļciekw bytowych wytworzonych na terenie gospodarstwa.
ObowiĢzek prawidþowego gromadzenia i odprowadzania Ļciekw bytowych wytworzonych na terenie
gospodarstwa polega na:
ß odprowadzaniu Ļciekw do zewnħtrznej sieci kanalizacyjnej, lub
ß gromadzeniu Ļciekw w doþach ustħpowych lub szambach, lub
ß unieszkodliwianiu Ļciekw w przydomowej oczyszczalni Ļciekw.
4. Nawozy naturalne.
Dawka nawozu naturalnego, zastosowanego w ciĢgu roku, nie moŇe zawieraę wiħcej niŇ 170 kg azotu (N) w
czystym skþadniku na 1ha uŇytkw rolnych.
Zabrania siħ stosowania nawozw na glebach zalanych wodĢ, pokrytych Ļniegiem lub zamarzniħtych do
gþħbokoĻci 30 cm.
Zabrania siħ stosowania nawozw naturalnych w postaci pþynnej na glebach poþoŇonych na stokach o nachyleniu
wiħkszym niŇ 10% i pozbawionych okrywy roĻlinnej oraz podczas wegetacji roĻlin przeznaczonych do
bezpoĻredniego spoŇycia przez ludzi.
Nawozy naturalne stosowane na gruntach ornych powinny byę przykryte lub wymieszane z glebĢ nie pŅniej niŇ
nastħpnego dnia po wywiezieniu.
W okresie 5 lat trwania programu rolnoĻrodowiskowego i od momentu pierwszej wypþaty w ramach ONW, w
gospodarstwach utrzymujĢcych wiħcej niŇ 2 DJP, nawozy naturalne w postaci staþej powinny byę w
przechowywane w pomieszczeniach inwentarskich lub na nieprzepuszczalnych pþytach, natomiast nawozy w
postaci pþynnej w szczelnych zbiornikach o pojemnoĻci umoŇliwiajĢcej gromadzenie co najmniej 6 miesiħcznej
produkcji tego nawozu.
5. Nawozy i ich stosowanie.
Wolno stosowaę tylko nawozy dopuszczone do obrotu na podstawie przepisw o nawozach i nawoŇeniu oraz
przepisw o rolnictwie ekologicznym.
6. ĺrodki ochrony roĻlin i ich stosowanie.
Wolno stosowaę tylko Ļrodki ochrony roĻlin dopuszczone do obrotu przepisami o ochronie roĻlin uprawnych lub
o rolnictwie ekologicznym (wykaz jest ogþoszony w Dzienniku Urzħdowym Rzeczpospolitej Polskiej "Monitor
Polski"). Zabiegi chemicznej ochrony roĻlin powinny byę wykonywane atestowanymi opryskiwaczami, przez
osoby posiadajĢce aktualne zaĻwiadczenie o przeszkoleniu w tym zakresie lub sprzħtem rħcznym.
7. Utrzymywanie czystoĻci i porzĢdku.
Rolnicy zobowiĢzani sĢ do utrzymania czystoĻci i porzĢdku na terenie gospodarstwa oraz do posiadania
urzĢdzenia do gromadzenia odpadw bytowych wytworzonych na terenie gospodarstwa.
8. Wypalanie roĻlinnoĻci.
ObowiĢzuje zakaz wypalania roĻlinnoĻci na þĢkach, pastwiskach, nieuŇytkach, pasach przydroŇnych, szlakach
kolejowych lub w strefie oczeretw i trzcin. Zakaz dotyczy rwnieŇ miedz, roww, zeschþych traw oraz
Ļciernisk i sþomy.
[ Pobierz całość w formacie PDF ]