Przykladowy arkusz PP Wos, NAUKA SZKOŁA STUDIA, Arkusze WOS, Arkusze

[ Pobierz całość w formacie PDF ]
Autor: Artur Derdziak
PRZYK¸ADOWY ARKUSZ
EGZAMINACYJNY
Z WIEDZY O SPO¸ECZE¡STWIE
POZIOM PODSTAWOWY
Czas pracy: 120 minut
Instrukcja dla zdajàcego
1. Sprawdê, czy arkusz egzaminacyjny zawiera 20 stron (zada-
nia 1–22). Ewentualne braki zg∏oÊ przewodniczàcemu zespo∏u
nadzorujàcego egzamin.
2. Odpowiedzi zapisz w miejscu na to przeznaczonym.
3. Pisz czytelnie. U˝ywaj d∏ugopisu/pióra tylko z czarnym tu-
szem/atramentem.
4. Nie u˝ywaj korektora, a b∏´dne zapisy wyraênie przekreÊl.
5. Pami´taj, ˝e zapisy w brudnopisie nie podlegajà ocenie.
˚yczymy powodzenia!
Za rozwiàzanie
wszystkich zadaƒ
mo˝na otrzymaç
∏àcznie
100 punktów
.
Arkusz przygotowany przez Wydawnictwo Pedagogiczne OPERON na wzór oryginalnego arkusza maturalnego.
2
Wiedza o spo∏eczeƒstwie. Poziom podstawowy
Zadanie 1. (
2 pkt
)
PodkreÊl dwa Êrodki karne, które stanowià bezpoÊrednie obcià˝enie majàtku.
A) obowiàzek naprawienia szkody
B) nawiàzka
C) przepadek przedmiotów
D) zakaz prowadzenia pojazdów
Zadanie 2. (
2 pkt
)
PodkreÊl dwie przeszkody w zawarciu zwiàzku ma∏˝eƒskiego w Polsce, mimo których sàd
z wa˝nych powodów mo˝e zezwoliç na jego zawarcie.
A) nieukoƒczone 18 lat
B) ca∏kowite ubezw∏asnowolnienie
C) pokrewieƒstwo w linii prostej
D) powinowactwo w linii prostej
Zadanie 3. (
3 pkt
)
PodkreÊl trzy pozarzàdowe organizacje wyspecjalizowane w ochronie praw cz∏owieka.
A) Europejski Trybuna∏ Praw Cz∏owieka
D) Amnesty International
B) Polski Czerwony Krzy˝
E) Human Rights Watch
C) Rada Praw Cz∏owieka
F) Komitet Praw Cz∏owieka
Zadanie 4. (
5 pkt
)
Przyporzàdkuj premierom Rzeczypospolitej Polskiej (1–5) partie polityczne lub ugrupo-
wania polityczne (A–D), których cz∏onkami byli w momencie sprawowania w∏adzy.
1) Kazimierz Marcinkiewicz
A) SLD
2) Leszek Miller
B) AWS
3) Waldemar Pawlak
C) PiS
4) Jerzy Buzek
D) PSL
5) Jaros∏aw Kaczyƒski
Odp.: 1) .........
2) .........
3) .........
4) .........
5) .........
Wiedza o spo∏eczeƒstwie. Poziom podstawowy
3
Zadanie 5. (
6 pkt
)
Podane ni˝ej zdania zakwalifikuj jako prawdziwe bàdê fa∏szywe. Wpisz obok nich w tabe-
li liter´ P (prawda) lub F (fa∏sz).
a)
MentalnoÊç to system zasad opartych na za∏o˝eniach normatyw-
nych, którymi cz∏owiek kieruje si´ w ˝yciu spo∏ecznym.
b)
W Êwietle prawa polskiego zakazany jest zwiàzek ma∏˝eƒski mi´-
dzy rodzeƒstwem, ale sàd z wa˝nych powodów mo˝e pozwoliç
na jego zawarcie.
c)
Socjalizacja to proces uspo∏eczniania polegajàcy na dojrzewaniu
spo∏ecznym jednostki.
d)
Konformizm to zmiana zachowania lub opinii cz∏owieka spowodo-
wana naciskiem ze strony grupy lub osoby.
e)
Konkordat z 1993 roku to umowa mi´dzy Rzàdem RP a KoÊcio-
∏em prawos∏awnym.
f)
Ma∏˝eƒstwo, w Êwietle prawa polskiego, to zwiàzek kobiety i m´˝-
czyzny lub osób tej samej p∏ci.
Zadanie 6. (
8 pkt
)
Przyporzàdkuj do kodeksów regulujàcych okreÊlone obszary stosunków spo∏ecznych
(1–4) poszczególne przepisy prawne (A–I).
1) Kodeks karny
2) Kodeks cywilny
3) Kodeks pracy
4) Kodeks rodzinny i opiekuƒczy
A) Art. 22. Je˝eli przedstawiciel ustawowy osoby ograniczonej w zdolnoÊci do czynnoÊci
prawnych odda∏ jej okreÊlone przedmioty majàtkowe do swobodnego u˝ytku, osoba ta
uzyskuje pe∏nà zdolnoÊç w zakresie czynnoÊci prawnych, które tych przedmiotów do-
tyczà. Wyjàtek stanowià czynnoÊci prawne, do których dokonania nie wystarcza we-
d∏ug ustawy zgoda przedstawiciela ustawowego.
B) Art. 18. § 3. Odpowiada za pomocnictwo, kto w zamiarze, aby inna osoba dokona∏a
czynu zabronionego, swoim zachowaniem u∏atwia jego pope∏nienie, w szczególnoÊci
dostarczajàc narz´dzie, Êrodek przewozu, udzielajàc rady lub informacji; odpowiada
za pomocnictwo tak˝e ten, kto wbrew prawnemu, szczególnemu obowiàzkowi niedo-
puszczenia do pope∏nienia czynu zabronionego swoim zaniechaniem u∏atwia innej
osobie jego pope∏nienie.
4
Wiedza o spo∏eczeƒstwie. Poziom podstawowy
C) Art. 285. § 1. NieruchomoÊç mo˝na obcià˝yç na rzecz w∏aÊciciela innej nieruchomoÊci
(nieruchomoÊci w∏adnàcej) prawem, którego treÊç polega bàdê na tym, ˝e w∏aÊciciel
nieruchomoÊci w∏adnàcej mo˝e korzystaç w oznaczonym zakresie z nieruchomoÊci ob-
cià˝onej, bàdê na tym, ˝e w∏aÊciciel nieruchomoÊci obcià˝onej zostaje ograniczony
w mo˝noÊci dokonywania w stosunku do niej okreÊlonych dzia∏aƒ, bàdê te˝ na tym, ˝e
w∏aÊcicielowi nieruchomoÊci obcià˝onej nie wolno wykonywaç okreÊlonych upraw-
nieƒ, które mu wzgl´dem nieruchomoÊci w∏adnàcej przys∏ugujà na podstawie przepi-
sów o treÊci i wykonywaniu w∏asnoÊci (s∏u˝ebnoÊç gruntowa).
D) Art. 41. Pracodawca nie mo˝e wypowiedzieç umowy o prac´ w czasie urlopu pracow-
nika, a tak˝e w czasie innej usprawiedliwionej nieobecnoÊci pracownika w pracy, je˝e-
li nie up∏ynà∏ jeszcze okres uprawniajàcy do rozwiàzania umowy o prac´ bez wypowie-
dzenia.
E) Art. 66. § 1. Je˝eli podanie dotyczy kilku spraw podlegajàcych za∏atwieniu przez ró˝-
ne organy, organ administracji publicznej, do którego podanie wniesiono, uczyni
przedmiotem rozpoznania sprawy nale˝àce do jego w∏aÊciwoÊci. RównoczeÊnie zawia-
domi wnoszàcego podanie, ˝e w sprawach innych powinien wnieÊç odr´bne podanie
do w∏aÊciwego organu, i poinformuje go o treÊci § 2. Zawiadomienie nast´puje w dro-
dze postanowienia, na które s∏u˝y za˝alenie.
F) Art. 53. § 2. Wymierzajàc kar´, sàd uwzgl´dnia w szczególnoÊci motywacj´ i sposób
zachowania si´ sprawcy, pope∏nienie przest´pstwa wspólnie z nieletnim, rodzaj i sto-
pieƒ naruszenia cià˝àcych na sprawcy obowiàzków, rodzaj i rozmiar ujemnych na-
st´pstw przest´pstwa, w∏aÊciwoÊci i warunki osobiste sprawcy, sposób ˝ycia przed po-
pe∏nieniem przest´pstwa i zachowanie si´ po jego pope∏nieniu, a zw∏aszcza staranie
o naprawienie szkody lub zadoÊçuczynienie w innej formie spo∏ecznemu poczuciu
sprawiedliwoÊci, a tak˝e zachowanie si´ pokrzywdzonego.
G) Art. 92. § 1. Za czas niezdolnoÊci pracownika do pracy wskutek:
1) choroby lub odosobnienia w zwiàzku z chorobà zakaênà – trwajàcej ∏àcznie do 33
dni w ciàgu roku kalendarzowego – pracownik zachowuje prawo do 80% wynagrodze-
nia, chyba ˝e obowiàzujàce u danego pracodawcy przepisy prawa pracy przewidujà
wy˝sze wynagrodzenie z tego tytu∏u.
H) Art. 1. § 2. Ma∏˝eƒstwo zostaje równie˝ zawarte, gdy m´˝czyzna i kobieta zawierajàcy
zwiàzek ma∏˝eƒski, podlegajàcy prawu wewn´trznemu KoÊcio∏a albo innego zwiàzku
wyznaniowego w obecnoÊci duchownego, oÊwiadczà wol´ jednoczesnego zawarcia ma∏-
˝eƒstwa podlegajàcego prawu polskiemu i kierownik urz´du stanu cywilnego nast´pnie
sporzàdzi akt ma∏˝eƒstwa. Gdy zostanà spe∏nione powy˝sze przes∏anki, ma∏˝eƒstwo
uwa˝a si´ za zawarte w chwili z∏o˝enia oÊwiadczenia woli w obecnoÊci duchownego.
I) Art. 122. § 2. Na ˝àdanie osoby, która ma byç przysposobiona, i za zgodà przysposabia-
jàcego sàd opiekuƒczy w orzeczeniu o przysposobieniu postanawia, ˝e przysposobiony
nosiç b´dzie nazwisko z∏o˝one z jego dotychczasowego nazwiska i z nazwiska przyspo-
sabiajàcego. Je˝eli przysposabiajàcy albo przysposobiony nosi z∏o˝one nazwisko, sàd
opiekuƒczy rozstrzyga, który cz∏on tego nazwiska wejdzie w sk∏ad nazwiska przysposo-
bionego. Przepisu tego nie stosuje si´ w razie sporzàdzenia nowego aktu urodzenia
przysposobionego z wpisaniem przysposabiajàcych jako jego rodziców.
Odp.: 1) ......
2) ......
3) ......
4) ......
Wiedza o spo∏eczeƒstwie. Poziom podstawowy
5
Zadanie 7. (
4 pkt
)
Przyporzàdkuj odpowiednie poj´cie (1–5) do jego prawid∏owej definicji (A–D).
1) doktryna
2) partia polityczna
3) stowarzyszenie
4) legitymizacja
5) fundacja
A) Proces polegajàcy na nadaniu okreÊlonemu zjawisku mocy prawnej, usankcjonowanie
go prawem.
B) Dobrowolna organizacja dà˝àca do zdobycia lub utrzymania w∏adzy w celu realizacji
w∏asnego programu.
C) Zbiór poglàdów z okreÊlonej dziedziny na temat ró˝nych przejawów ˝ycia spo∏eczne-
go, wyznaczajàcy teoretyczne i praktyczne metody ich realizacji w okreÊlonym czasie
i przestrzeni.
D) Dobrowolna, samorzàdna organizacja spo∏eczna o celach niezarobkowych, powo∏a-
na przez grup´ osób o wspólnych celach lub zainteresowaniach, oparta na pracy spo-
∏ecznej swoich cz∏onków.
Odp.: A) ......
B) ......
C) ......
D) ......
Zadanie 8. (
8 pkt
)
Na podstawie fragmentu Konstytucji RP udziel odpowiedzi na poni˝sze pytania.
Art. 31.
3. Ograniczenia w zakresie korzystania z konstytucyjnych wolnoÊci i praw mogà byç usta-
nawiane tylko w ustawie i tylko wtedy, gdy sà konieczne w demokratycznym paƒstwie
dla jego bezpieczeƒstwa lub porzàdku publicznego, bàdê dla ochrony Êrodowiska, zdro-
wia i moralnoÊci publicznej, albo wolnoÊci i praw innych osób. Ograniczenia te nie mo-
gà naruszaç istoty wolnoÊci i praw.
8.1. (2 pkt)
WyjaÊnij, w jaki sposób i w jakich okolicznoÊciach mo˝na w Polsce ograniczyç korzysta-
nie z konstytucyjnych wolnoÊci i praw.
......................................................................................................................................................
......................................................................................................................................................
......................................................................................................................................................
[ Pobierz całość w formacie PDF ]